|
Açık Sistem : Tarım
ve tarımla ilgili faaliyet alanlarının paydaşları arasında oluşan TARIM
PAYDAŞLARI AĞI, Açık Sistem esasına göre oluşacaktır.
Açık Sistem, bir faaliyet
alanı hakkında önerisi, isteği ve/ya dileği (kısaca öneri denilecektir)
bulunanların, bunları serbestçe ve kolayca iletebileceği ve önerisinin akıllıca
işlem gördüğü, şu 2 ilkeye dayanan bir sistemdir.
Öneri herkes tarafından üretilebilir,
ÖİD'in göreceği işlemler, uzmanlık gerektiren konularda uzman görüsüne, diğer
konularda ise uzlaşıya dayalı olur.
Burada "sistem" terimi ile su kastedilmektedir: Bir "sistem", belirli bir amaca
yönelik olarak, birbirlerine bağımlı ve birlikte çalışan parçalar topluluğudur.
"Sistem" yalnızca birbirine bağlı parçalar topluluğu değil, ayni zamanda
birlikte çalışabilen parçalar topluluğudur. Bir sistemin basari ölçülerinden
birisi de iste bu birlikte çalışabilme düzeyidir.
Paydaşlık için çeşitli
anahtarlar : Tarım Paydaşları Ağı açısından açıklanmaya muhtaç bir konu,
paydaşlığın hangi anahtar veya anahtarlara göre tespit edileceğidir. Bu nedenle,
çeşitli paydaşlık anahtarları çevresinde bir zihinsel netleştirme yararlıdır.
Aşağıdaki açılardan paydaşlıklar söz konusu olabilir:
(1) Bireysel ürün
veya ürün gurubu açısından örgütler,
(2) Coğrafi açıdan örgütler,
(3) Tarım veya tarımla ilgili faaliyetin çeşitleri (üretim, tüketim,
eğitim, yayın, araştırma, ticaret, kural koyma, uluslararası ilişkiler gibi)
açısından örgütler,
(4) örgütlenme genişliği açısından bileşik örgütler. Yani, birden fazla
faaliyet çeşidi ile ilgili veya coğrafi olarak yayılmış örgütler,
(5) örgütlenme derinliği açısından bileşik örgütler. Yani üst örgütler,
(6) Mesleki, ticari, gönüllü, idari (devlet) açıdan örgütler,
(7) Kararlara katılıma -ortak akla açıklık- açısından örgütler,
(8) Ve varsa diğer örgütlenme (kurumlaşma) anahtarları açısından örgütler
(kurumlar).
Bu anahtarlara göre ortaya
çıkabilecek -ve fiiliyatça da var olan- örgütlenme çeşitliliğinin, dolayısıyla
da paydaş şayisinin epey yüksek olabileceği kolayca görülebilir. Söz konusu ag,
bütün bu paydaslarin katilimina "açik" oldugu gibi, aga katılmamış paydaşların
önerilerine de "açık" tır.
Bu anahtarlar
muvacehesinde Ay'a üye olabilecek paydaşlardan bir bölümü örnek olarak Ek-3'de
verilmektedir.
Paydaşlığın onaylanması
: "Ben bir paydaşım" diyen ve üyelik gereklerini yerine getiren, yukarıda
sıralanan anahtarlardan herhangi birine göre oluşmuş her örgütlenme Tarım
Paydaşları Ağı'nın bir üyesidir.
Bu anahtarlara uygunluk ya
da söz konusu olabilecek diğer konulara ilişkin onay işlemleri Ağ Odağı adi
verilen, paydaşların inisiyatifi dışında herhangi bir yetkiye sahip olmayan ve
ancak ve yalnız ağ üyelerinin kararlarına göre ağ' n sekreter yal islerini
yürüten bir organ tarafından yapılır.
TARIMIN İŞLEVLERİ
(1) Paydaşlar
arasında ve paydaşlar ile ag' ın bütünü arasında ortaklıklar kurulması,
geliştirilmesi ve sürdürülmesini desteklemek,
(2) Paydaşlar arasındaki ve paydaşlarla Ağ Odağı arasındaki ilişkileri
düzenleyecek olan tüm anlaşmaları usulüne uygun biçimde yapmak ve anlaşmaların
ihlalleri halinde kendisine verilmiş bir yaptırım ve denetim görevi varsa onu
yerine getirmek,
(3) Ağ giderlerinin karşılanması için gerekli gelirleri, paydaşların
mutabakatına göre tahsil etmek, bütçeleşmek, harcamak ve iç denetimini sağlamak,
(4) Kendi sekreter yasini kurmak,
(5) Gerekli hallerde Paydaşlar Genel Kurulu'nu fiziki veya sanal ortamda
toplamak.
Ağ Odağı'nın bütün bunları yaparken, paydaşların uzlaşışıyla tanınmış yetkilerin
dışında bir yetki kullanmaması, böylece de zamanla giderek paydaşlar üstü bir
konuma erişmemesi, konseptin yaşamsal özelliğidir. Bürokrasilerin, hatta devlet
sisteminin zamanla nasıl "kendine yetki üretir" hale geldiği hiçbir zaman
unutulmamalıdır.
paydaşlar arasında
etkileşimin sağlanması : paydaşlar su 3 kanalın uygun bileşimlerini
kullanarak aralarında etkileşebilirler:
(1) paydaşlar arası iletişim ağları,
(2) paydaşlar ile Ağ Odağı'nın iletişimi,
(3) Fiziki birliktelikler.
paydaşlar arasındaki ilgi,
bilgi, yetki ve etki farklarının dikkate alınması : Farklılıkların hemen hepsi
ancak sübjektif olarak tanımlanabilecek türdendir. Dolayısıyla yapılabilecek
tanımlamalar fazlaca bir pratik değer taşımayacaktır. Ayrıca, bir öneri, istek
veya dilende (kısaca öneri) bulunabileceklerin ilgi-bilgi-yetki-etki
farklılıkları, önerinin değerlendirilmesinde kesin ölçü olarak da alınmamalıdır.
örneğin herhangi bir yetkiye sahip olmayan, fakat ilgili ve/ya bilgili bir sivil
toplum örgütünün önerisinin dikkate alınması pekala gerekli olabilir. önemli
olan, bu farklılıkların hangi etkileriyle dikkate alınıp işlemlere
yansıtılacağıdır.
paydaşlar arasındaki ilgi,
bilgi, yetki ve etki farklarının, önerilerin tabi tutulacağı işlemlere
yansıtılması: Burada kullanılacak anahtar, önerinin:
(i) Belirlenecek bir formaca uygunluğunun ve
(ii) Katma değer potansiyelinin değerlendirilmesidir.
İlgi-bilgi-yetki-etki ve
diğer olası farklılıklar, sözü edilen bu "uygunluk" ve "potansiyel"e yansıdığı
ölçüde önemli sayılmalıdır.
Ay'a öneri sunmak için standart formam Ek-1'de verilmektedir.
önerinin Katma Değer Potansiyelinin takdiri Tarım paydaşları Ağı'nca
yapılmalıdır. paydaşlar Ag' ı bir önerinin Katma Değer Potansiyelini takdir
ederken baslıca göz önünde tuttuğu ölçüt sudur: söz konusu öneri, ag' ın amaç,
misyon, vizyon ve öz-değerlerine ne ölçüde hizmet etmektedir?
çok sayıda önerinin kalabalık üyeli paydaşlar Ağ' ı üzerinde dolaşımında
kullanılacak yapı ve ilkeler : Ağ üyeleri yani paydaşlar tamamen kendi
tercihlerine göre, iletişim ve/ya etkileşim içinde olmak istedikleri paydaşlarla
ve de bu konuda karşılıklı mutabakatlarına göre aralarında iletişim ağları
oluştururlar.
Benimsedikleri bu yapının
tanımlanmasını ve iletişim esaslarını yazılı protokoller haline getirerek
gözetiminin sağlanması için Ağ Odağına tevdi ederler.
Bu ağlar en az 2 paydaş
arasında oluşturulur. Tüm üyeleri kapsayan tek ağ daha pratik görünmekle
birlikte, hem hantallığı hem de tüm iletişimleri ihtiyacı olmayanlara da
eriştirmesi yararsızlığı nedeniyle tercih edilmemelidir.
|
|